Ooker's blog

Tôi và thế giới


Leave a comment

Ngôi trường không quen

Đây là trường cấp 3 Yên Hòa

img_20160906_125708

Nó vốn dĩ chỉ là một ngôi trường bình thường như bao ngôi trường khác. Trường của tôi thì cũng thế thôi. Tôi cũng không có ý định đi thăm nó như một điểm du lịch, chỉ là hôm nay tôi đi lạc vào khu Yên Hòa này. (Tôi cố tình đi lạc đấy, chỉ là không biết mình lạc vào đâu thôi). Lúc đầu định tặc lưỡi bỏ qua vì còn phải về nấu cơm, nhưng rồi lại tặc lưỡi “thôi đã tới đây rồi thì cứ tạt qua xem thế nào”.

Vậy mà khi đứng trước cổng trường rồi, tôi mới chợt cảm thấy nó thật thân quen, cứ như thể tôi đã gắn bó với nó rất nhiều năm, có được với nó rất nhiều kỷ niệm. Chắc chắn đây không phải là cảm giác deja vu mà mỗi lần gặp tôi lại thấy hoang mang wtf; đây là cảm giác có thật. Đứng trước ngôi trường này, tôi cảm thấy thật bàng hoàng. Trước mặt tôi đây, là quá khứ của cậu ấy.

Thu hết can đảm dắt xe vào trong vì sợ người ta thấy mình dị hợm (dù quần áo chắc cũng không quá lôi thôi). Anh bảo vệ không hỏi han nhiều, may quá. Sân trường cũng rộng rãi thoáng mát, lát gạch đẹp đẽ, có hẳn một sân bóng nữa. Tôi thấy một cái bảng ghi tên các giáo viên, có thể trong đây có thầy cô cậu ấy từng học. Hành lang đi ra khu sau của trường, cậu ấy hẳn đã đi qua lối này. Một bệ tường ngồi được vắng vẻ đằng sau dãy nhà học, có thể cậu ấy đã từng ngồi đó những lúc buồn lòng. Khoảng sân sau của trường, ôi nơi đây cậu ấy đã có một mối tình đầu say đắm. Mối tình thật đẹp biết bao. Cậu ấy đã từng ở đây, nhớ về một người. Còn tôi thì đang ở đây, và nhớ về cậu ấy.

Phòng tập thể thao cũng khá rộng, có cả khán đài để xem thi đấu nữa. Một chiếc thang để leo lên nóc phòng tập, nhìn chiều cao trông cũng hơi sờ sợ. Tôi đã để ý nó nãy giờ rồi, nhưng giờ mới quyết tâm leo lên. Tay bám chắc những thanh sắt, tôi cảm thấy mình khỏe khoắn lạ thường. Cậu tuy quen thuộc với nơi này, nhưng hẳn là cậu chưa bao giờ leo lên đây phải không? Hãy để tớ leo lên, và nói cho cậu biết trên đây có gì nhé. Tớ sẽ cho cậu biết những điều trong con người cậu mà chính cậu cũng không mường tượng được ra.

IMG_20160906_115028

Sững sờ, hoàn toàn sững sờ khi nhìn thấy ngọn cây này. Cậu ơi, nếu cậu bảo đây không phải là tình yêu thì tớ không biết gọi nó là gì nữa. Tớ yêu cậu. Tớ yêu cậu. Nếu là tớ trước đây, hẳn là tớ cũng háo hức trèo lên cao xem nó thế nào. Nhưng cũng chỉ lên đó ngắm cảnh một chút rồi xuống, chứ có bao giờ tim tớ rộn lên khi nhìn thấy cây đâu?

.

Vì ở đằng sau trường nên tôi cảm thấy thật yên tĩnh khi ngồi đó. Nhưng ngồi một hồi lại phát hiện ra mình đang không ở nơi cao nhất của trường. Tôi muốn trèo lên nơi bao quát nhất để quan sát cơ. Ở đó cũng có một ngọn cây mọc sát, tôi có thể ra đó mà vuốt ve nó.

img_20160906_115159

Sau một hồi suy nghĩ (“ở đó thì cũng như ở đây thôi mà”, “nhưng chắc gì ở đó giống ở đây”, đại loại vậy), tôi quyết định tiếp tục leo lên. Lần này thì không lên trên được, nhưng lại lên được phần dưới mái tôn. Cuộc thám hiểm ở đó cũng khá thú vị. Tất nhiên là trước đó phải uống ngụm trà ở phòng giáo viên cái đã :))

This slideshow requires JavaScript.

Lúc trèo xuống lại thấy dãy nhà bên cao hơn, thế là lại quyết định lên đó thử xem. Lại là một quyết định sáng suốt, ra đó mới thấy là đường đi lên thật sự ở hướng này, chỉ cần nhảy qua bờ tường là được. Trời lại mưa phải ngồi chờ, tôi cũng bắt đầu cảm thấy đói và mệt, nhưng vẫn cố đợi trời ngớt mưa chỉ để ra ngoài đó. Tôi nghĩ, quả đúng là khó khăn cho tôi nếu phải có thêm một người đi cùng nữa. Tôi có thể dẹp cả cơn đói chỉ để bước thêm một bước tới điều mình mong muốn nhất. Tôi có thể dẹp cơn đói để đi chung với cậu ấy, nhưng làm sao có thể bắt cậu ấy dẹp cơn đói để đi chung với tôi? Tôi sẵn sàng dừng lại nếu cậu ấy than đói, nhưng cậu ấy có làm vậy đâu? Khi tôi đói, tôi nói tôi đói. Nhưng khi cậu ấy đói, cậu ấy chỉ mong một người hiểu được là cậu ấy đói mà thôi.

img_20160906_125617

Từ nhỏ tôi đã không thể hiểu nổi chuyện này. Thấy buồn thì khóc, thấy vui thì cười, thấy đói thì la lên. Không la lên bố ai mà biết được? Chuyện đơn giản này sao mà không làm được? Đàn ông vô tâm gì chứ, ghét nhất mấy thể loại status nhảm nhí kiểu này. Nếu nó đúng thì chứng minh đi, chứ đừng có mà phán như đúng rồi. Tại sao lại phải sống phức tạp vậy chi vậy?

Nhưng hóa ra nó đúng. Lý do rất đơn giản: tôi là tinh trùng, còn cậu ấy là trứng. Tinh trùng được sinh ra là để luôn hướng về trứng. Còn trứng được sinh ra là để đón nhận lấy tinh trùng, và tạo ra một mầm sống mới. Tôi, đến kỳ cùng, đâu thể đẻ con được đúng không? Tôi và cậu ấy là hai con người bình đằng, nhưng tôi mãi mãi không thể trải qua được cảm giác mang nặng đẻ đau được. Tất cả những sự khác biệt giữa chúng tôi, tất cả những sự hiểu lầm, tất cả những lần giận nhau, đều là do sự khác biệt sinh học rất cơ bản này.

Nên làm sao có thể trách được là cậu ấy không than đói. Cậu ấy đơn giản là không còn đủ sức để mà than nữa. Cậu ấy phải làm một công việc nặng nề mà tôi không tài nào có thể chia sẻ được. Tôi chỉ có thể giúp cậu ấy những điều thật nhỏ nhặt, để cậu ấy làm công việc ấy thôi. Tôi đã đi cứu thế giới đủ rồi, giờ tới lượt cậu ấy cứu thế giới. Mỗi lần cậu ấy gieo vào giữa nhân gian một mầm duyên, cậu ấy đã truyền lại hết sinh lực của mình vào đấy. Tôi lại còn đòi hỏi cậu ấy la lên mỗi khi đói ư?

Đàn ông vượt biển có bè có bạn,
Đàn bà vượt cạn chỉ có một mình.

 

 

Hôm nay tôi vui lắm. Vì khi sáng mở mắt ra, tôi tự hỏi mình sau này, khi cậu ấy giận dữ, cay độc với tôi, sau một ngày tôi làm việc mệt mỏi, con cái thì khó chăm, liệu tôi còn muốn sáng mai dậy sớm làm bữa sáng cho cậu ấy không. Và tôi trả lời dõng dạc là có. Không phải là một cái có dè dặt, không phải là một cái có ráng nói, mà là một cái có đơn giản và tự tin. Tôi vui vì câu trả lời của mình. Tôi sẽ cố hết sức để sáng mai vẫn có thể trả lời là có.

 

***

 

Vào khoảng thời gian này năm ngoái, tôi có treo một cái stt. Tôi lâu lâu cứ lẩm bẩm nó trong mồm, đủ để hiểu là tôi bị ám ảnh nó như thế nào. Nó đây:

Tôi muốn được một lần đứng trên đỉnh của ngọn núi trí tuệ. Nhìn xuống dưới, không gian thật bao la, nhưng tất cả đều nằm gọn trong tay. Ngẩng lên trên, khoảng cách thật diệu vợi, nhưng qua kẽ tay là một bầu trời đầy sao.

Tôi đã nghĩ, khi đi du học, tôi nhất định sẽ đứng trên nơi cao nhất của ngôi trường, chụp một tấm hình tay chỉ thẳng lên trời thật tự hào. Nhưng thật ngộ phải không, khi giờ đây, tôi đang ở trên đỉnh của một ngôi trường tôi chưa hề từng học, chưa hề quen biết, mà lại cảm thấy rất ấm áp ở trong lòng.

img_20160906_125708

Advertisements


Leave a comment

Ooker

Đã lâu chúng ta không gặp lại nhau nhỉ. Bây giờ là 3h sáng ngày 8/8/2016 (8 + 8 = 16 :v), một ngày trước khi một dự án dành cho mọi người, và hướng về một người, hoàn thành. Đây cũng là một ngày tôi chợt nhận ra một bước ngoặt mới trong cuộc đời mình, và tôi muốn ghi chép lại điều đó. Thật buồn cười, vì khi lần lại những ký ức cũ của mình, tôi chợt nhận ra đây là bước ngoặt mình đã dự đoán trước được từ lâu, và đã chuẩn bị để khi nó đến, nó sẽ đến. Nghĩa là, nó cũng không được ngoặt đối với đứa trẻ ngày xưa của tôi cho lắm.

Phải rồi, “Ooker”. Cái tên này là cái nick Yahoo! tôi tự đặt ra từ năm lớp 7. Tại sao lại là đặt biệt danh chứ không phải dùng tên thật? Vì lúc đó tôi cũng biết sơ sơ qua về thế giới mạng, cũng biết mấy vụ lừa lọc nhau, và nghĩ rằng đặt biệt danh thì sẽ an toàn hơn. Hơn nữa, thật sự là tôi muốn đặt một biệt danh. Tôi muốn đặt một dấu ấn đầy cá tính của riêng mình. Nhưng tên gì đây? Tôi chọn mãi nhưng vẫn không tìm thấy cái nào hay.

Tình cờ đọc trên báo e-Chip một phần mềm có cái tên là “Ook! Video Ook!” (nhớ là vậy). Các bạn hiểu rồi chứ. Chỉ là tình cờ thôi, nhưng lại khác lạ. Vì là tình cờ, nên nó cũng chẳng có nghĩa. Vì là khác lạ, nên tôi cứ nhớ nó. Đáng nhớ, nhưng lại không có nghĩa gì cả, vậy chẳng phải thú vị sao? Nhưng để không thì nó cứ sao sao á, thôi thêm đuôi er cho nó thành người. Đặt nick cho người mà. Thế là thành “Ooker”.

Cái tên này đã theo tôi lớn lên. Cuộc chat đầu tiên là với đứa em họ hơn mình 2 tuổi, chat được đúng hai câu, câu thứ hai đại khái là “không có gì :))”, nhưng lúc đó tôi vui lắm. Vui vì mình đã được như bao người, vui vì mình đã được kết nối với một thế giới mới.

Phải rồi, bước ngoặt. Hồi lớp ba, tôi được bố mua cho cả bộ sách 10 vạn câu hỏi vì sao, đủ các thể loại động vật thực vật vật lý tâm sinh lý các kiểu. Lớp 4 lớp 5 thì đọc hết cả cuốn từ điển sức khỏe gia đình (khoái nhất là khi nói về ba vụ giao hợp và bộ phận sinh dục. Thật sự đấy, rất say mê và hào hứng tìm hiểu, không chút dục vọng). Lớp 7 đã đụng đến thuyết tương đối và lý thuyết dây rồi. Nói chung là đọc bằng sạch. Nhưng lúc đó cũng đã lờ mờ nhận ra là cứ đọc hoài thì sẽ không bao giờ dừng. Tôi muốn tìm hiểu tất cả mọi thứ, nhưng lại hiểu rằng mình sẽ phải có lúc dừng. Nhưng lúc đó thì xa xôi quá. Vả lại, ngoài việc mấy thứ này hay thiệt, nó còn giúp tôi hiểu rõ con người mình hơn, thế giới này hơn. Rõ ràng, ngồi đu đưa lãng đãng không thực tế bằng ngồi đọc mấy cái này. Tôi đã nghĩ rằng sẽ đến lúc dừng lại, nhưng bây giờ chắc chắn là không. Ta phải tích lũy thật nhiều kiến thức, để đến lúc cần phải lãng đãng thì sẽ lãng đãng mà vẫn sống tốt.

Thế là càng có quyết tâm tìm hiểu hơn. Quyết tâm sống tốt hơn. Nhưng thật ra cũng chẳng cần quyết tâm thì bản thân tôi đã thấy mấy thứ này hay thiệt, nên cũng chẳng cần nhớ sao mình phải quyết tâm. Sự quyết tâm đã thấm đẫm vào con người mình tự bao giờ rồi.

Ooker. Đầu năm lớp 11 tôi đứng hạng nhì. Không phải là không thấy quê. Kể ra cũng là vì từ cấp hai trường xịn qua cấp ba xuống trường, hừm, không được xịn cho lắm. Mấy hôm đầu tiên vào học cũng ngây thơ chẳng hiểu gì, nhưng do lúc đó chưa có đồng phục mới nên phải mặc đồng phục cũ, thế là lòi ra mình học trường gì. Hát quốc ca rõ to, đeo khăn quàng, đúng chuẩn thanh niên nghiêm túc học sinh gương mẫu. Rồi học lực các bạn trong lớp cũng thể hiện rõ là thua kém. Có lẽ cái suy nghĩ mình hơn người khác xuất hiện rõ hơn từ lúc này đây. Rõ ràng là mình hơn họ mà, dù chơi với họ rất vui.

Thế nên tôi qua chỗ bạn ấy thể hiện sự ngưỡng mộ. Quê thì có quê, nhưng ngưỡng mộ nhiều hơn. Và khi bạn ấy nói câu này (đại khái): “học mình không thua ai, nhưng chơi thì không ai bằng mình” . Boom, thế là yêu. Nhưng ở đây tôi không định kể tình sử đâu, chỉ để dẫn dắt tới một cái ý là bạn ấy lấy nick là Zimmy thôi =)). Ooker – Zimmy. Zimmy nghe có vẻ như là tính từ, vậy thì Ooker nghe là gì? Ook nghe có vẻ sắc và dứt khoát, hợp làm động từ. Cũng đúng, vì thường trước -er sẽ là động từ, như runner, swimmer. Mà nếu là như vậy, thì nếu ooker đại diện cho một người, thì động từ ook sẽ là thứ được dùng để miêu tả con người đó. Ook là gì tôi cũng không biết, nhưng tôi biết tôi hợp làm động từ. Tôi là một người hành động.

Cũng trong khoảng thời gian này tôi cũng nhận ra được hai điều về cái chữ ook này. Thứ nhất là lý giải được tại sao nó lại ấn tượng đến như vậy. Thông thường khi cần sự khác biệt, người ta thường hay tìm cách bắt đầu bằng chữ z nhất, vì nó là chữ cái được ít dùng nhất trong bảng chữ cái (như Zimmy =)) ). Nên thành ra cái chữ được dùng ít nhất lại là cái chữ nhàm tai nhất. Còn do ook là một tổ hợp từ hai chữ cái o và k. Hai chữ này tuy không hiếm gặp, nhưng được dùng làm chữ cái đầu thì cũng không nhiều lắm. Với lại bản thân tổ hợp này cũng nghe rất… ook rồi. Thứ hai, nếu có thể thêm đuôi -er vào, thì cũng có thể thêm vào một đuôi khác. Bắt đầu nghĩ xem nên thêm đuôi gì khác, và gán nó vào cái gì. Ookeroid như Android, Ookerous như Tyrannosaurous. Tyrannosaurous, khủng long bạo chúa T. Rex à? A, vậy là có thể ghép vào tên một loài mới. Hừm, loài nào cần phải đặt tên nữa bây giờ? Hay là cho loài mình gần gũi nhất, Homo Sapiens? Vậy hãy đặt tên cho loài giả tưởng này là Homo Ookerous =))))))))

Đến khi có Facebook, thì nó đòi phải ghi một cái là tên, một cái là họ. Tôi không muốn lòi tên thật của mình ra, nhưng ngoài chữ Ooker này thì thật là chẳng biết tên nào khác. Thôi thì tên thì cứ là Ooker, họ thì lấy họ thật ra. Thành ra là Ooker Ly. Nhưng sau một thời gian thấy sao sao, đổi sang Nhật Ooker nghe có vẻ hay hơn. Sau một thời gian dùng mới nhận ra, mình đã lấy tên thật để bên cạnh cái biệt danh của mình. Tên thật, là thứ tôi trưng bày mình ra với thế giới bên ngoài, để cạnh tên giả, là thứ tôi bảo vệ con người mình. Lúc đó tôi đã nghĩ rằng, thằng Nhật này sẽ đứng ra bảo vệ Ooker. Một nửa trưởng thành, một nửa trẻ con. Một nửa chín chắn, một nửa nhút nhát. Và hơn nữa, Nhật và Ooker đều chính là tôi. Nhật là Ooker, Ooker là Nhật.

Đến lúc lên đại học thì lại muốn khóa Fb (để tập trung ôn thi) mà không biết khóa kiểu gì (vì lịch thi được post trên đó), tôi bèn nghĩ ra cách là tạo một tài khoản Fb mới, lấy ý tưởng từ một anh cũng gàn gàn đam mê cờ vây. Chỗ này tôi sẽ không follow, không post gì cả, để hoàn toàn cách ly khỏi thế giới Fb ồn ã. Lại vấn đề đặt tên cho con. Tôi nghĩ, đặt tên đối lập với bên kia chẳng phải rất hay sao. Nhưng chẳng lẽ lại là Nguyệt? Nghe nó cứ như con gái ấy =)). Sau nghĩ ra từ Đêm. Ừ nhỉ, tôi cũng hay thức đêm. Màn đêm là nơi tôi trú ẩn khỏi chốn con người. Cũng không phải là tôi chỉ hợp sống một mình. Chỉ là có một nơi để tôi ồn ào, thì cũng có một nơi để tôi thinh lặng. (Thật ra thì bây giờ bên kia thì tôi im ru, còn bên đây thì đi comment tá lả =))) )

Bây giờ thì tôi để cái chữ Human kế bên Ooker. Ooker Human. Tôi nghĩ là tôi đã đọc đủ nhiều, đủ sâu để trả lời được tất cả những câu hỏi mà tôi luôn đặt ra (mà tình cờ thay, Kant lại đi bắt chước tôi. Mà cũng tình cờ thay, các triết gia đều lấy đó làm các câu hỏi lớn của triết học): tôi là ai, tại sao tôi lại được sinh ra, tôi sẽ làm được gì, đi đâu và về đâu. Tôi là con người. Con người được sinh ra để hoàn thành nhiệm vụ mà vũ trụ giao cho nó: làm cho nó chết càng nhanh càng tốt. Tôi sẽ làm được những thứ mà các định luật vũ trụ cho phép. Còn đi đâu và về đâu? Tôi cũng nghĩ tôi đã tìm ra câu trả lời rồi.

Tôi sẽ đi về nơi tôi thuộc về. Tại sao ư? Vì tôi là con người. Việc này có ảnh hưởng đến sứ mạng mà tôi phải gánh vác không? Dù tôi không ham gánh vác sứ mạng cho lắm, nhưng không sao đâu, vũ trụ sẽ tự sắp xếp ổn thỏa thôi. Thật ra, đây là điều vũ trụ muốn. Và tất nhiên là tôi làm trò gì thì cũng đều tuân theo ba định luật Newton thôi. À, phải tính thêm cơ lượng tử nữa, nếu muốn liệt kê thêm các quá trình sinh học trong người tôi.

Tôi cũng nghĩ là tôi đã tìm ra người bạn đồng hành. Tôi thật sự quý mến bạn ấy, và muốn rủ bạn ấy đi cùng với tôi. Thật ra tôi nghĩ hiện tại bạn ấy chính là nơi tôi thuộc về. Tôi sẽ đi về hướng bạn ấy. Nhưng các bạn biết không, bạn ấy rất nhát. Nhát hơn cả thỏ ấy. Muốn được bạn ấy gom hết can đảm để bước ra ngoài, thì phải làm cho bạn ấy cảm thấy thật yên tâm. Mà chỉ ở những nơi thân thuộc người ta mới yên tâm. Tôi phải trở thành con người thân thuộc với bạn ấy cái đã. Người ta phải thật sự hiểu nhau thì mới có thể trở nên thân thuộc với nhau. Và người ta phải thật sự thân thuộc với nhau thì mới có thể ở bên nhau và vì nhau.

Vậy đã tới lúc tôi bỏ cặp kính xuống và bước đi lãng đãng rồi. Đây chẳng phải là thời khắc mà đứa trẻ ngày xưa đã từng tiên đoán sao? Nó đã đeo cặp kính lên để nhìn cho rõ, để chuẩn bị cho một ngày nó có thể bỏ cặp kính xuống mà không sợ té. Giờ thì tôi chẳng sợ té nữa.

Đã đến lúc rồi.


Leave a comment

Tại sao lý thuyết Maxwell lại khó hiểu

Trong cơ học lượng tử, cũng như trong lý thuyết Maxwell, Tự nhiên sống trong thế giới toán học trừu tượng của lớp thứ nhất nhưng chúng ta, con người, lại sống trong thế giới cơ học cụ thể của lớp thứ hai. Chúng ta chỉ có thể mô tả Tự nhiên bằng ngôn ngữ toán học trừu tượng bởi vì ngôn từ bằng lời thông thường của chúng ta chỉ có thể mô tả lớp thứ hai.

Source: Tại sao lý thuyết Maxwell lại khó hiểu


Leave a comment

Vẫn cảm thấy buồn chán trong một nền văn hoá giải trí

251236

Hãy để cho trí tưởng tượng của bạn đi lang thang một lúc. Bạn có một buổi tối nhàn rỗi: không có việc gì để làm, không có những trách nhiệm với người khác. Tôi tự hỏi ý nghĩ đầu tiên xuất hiện trong đầu bạn là gì? Đối với nhiều người, đó là một bộ phim (thậm chí hai). Hãy tưởng tượng sẽ như thế nào nếu mất điện hàng tuần và bạn không có TV, máy tính, video, DVD, CD, radio. Chúng ta thấy khó mà tưởng tượng về một cuộc sống như vậy; trong thực tế, một số người sẽ cảm thấy nó đáng sợ. Chúng ta sẽ làm gì với bản thân? Làm thế nào chúng ta có thể sống sót trong cơn khan hiếm những trò giải trí?

Vào một ngày cuối tuần, thành phố St. Louis của tôi có thể mang lại những trận bóng chày và bóng đá thú vị, nhiều buổi hoà nhạc, những bộ phim ở rạp và trên video, những trò chơi và triển lãm nghệ thuật, và quá nhiều kênh TV để xem ở nhà. Làm thế nào mà bất kì ai cũng có thể cảm thấy buồn chán trong nền văn hoá của sự giải trí này? Điều đó dường như là bất khả thi. Nhưng thật trớ trêu, một nghiên cứu hàng năm gần đây về những ý kiến của người tiêu dùng đã tiết lộ một sự tăng vọt của sự buồn chán. Cuộc khảo sát này phát hiện thấy đa số mọi người khao khát nhiều điều mới lạ hơn trong cuộc sống của họ.

CĂN BỆNH CỦA THỜI ĐẠI CHÚNG TA

Chúng ta buồn chán, mặc dù đang sống trong thời đại đặc biệt. Giống như một người dùng thuốc tăng sự chịu được thuốc và cần những liều thuốc lớn hơn để đạt được kết quả tương tự, chúng ta cũng đã phát triển một sự chịu đựng được trước những sự kiện gây bất ngờ, và có lẽ trước những trò giải trí.

Reader’s Digest nhấn mạnh điều này trong một bài báo tựa đề “Làm thế nào để đương đầu với sự buồn chán.” Nó nói, “Mặc cho rất nhiều trò giải trí đa dạng và những nguồn lực của nó, sự điên cuồng với những tiết mục biểu diễn, và cuộc theo đuổi sự giải trí của nó, nước Mĩ vẫn đang buồn chán. Quá nhiều nỗ lực để chống lại sự buồn chán ở Mĩ đã đánh bại bản thân họ và buồn chán đã trở thành căn bệnh của thời đại chúng ta.”

Điều này không chỉ đúng với Mĩ. Ở Anh, một bài báo gần đây trên tờ báo quốc gia lớn đã thông báo Archbishop of Canterbury nói, “Chúng ta là một xã hội đang buồn chán một cách sâu sắc và nguy hiểm và chúng ta không sẵn sàng tìm kiếm nguyên nhân của điều đó. Chuyện gì đã xảy ra với chúng ta?” Ông ấy hỏi “Tại sao chúng ta quá buồn chán?”

NHIỀU THỜI GIAN RẢNH HƠN

Từ giữa những năm 1800, đối với nhiều người thì tuổi thọ và thời gian rảnh rỗi của họ tăng lên rất nhiều. Những người sống vào giữa những năm 1800 làm việc bảy mươi giờ một tuần và có tuổi thọ là 40. Hiện nay ở các nước phát triển, con người có thể làm việc bốn mươi giờ một tuần và tuổi thọ là 70 hoặc hơn. Một tác giả cho rằng điều này đem lại cho một người bình thường khoảng 33,000 giờ rảnh rỗi hơn một người ở giữa những năm 1800.

Không chỉ thế, kiểu hoạt động lúc rảnh rỗi mà con người tham gia ngày nay đã thay đổi. Nhiều thời gian được dành để ngồi một mình trước thiết bị điện tử giải trí. Trước đây thời gian thường sẽ được dành cho gia đình: chơi nhạc, kể chuyện, và giao lưu với bạn bè và cộng đồng địa phương. “Thời gian ở một mình” cũng tăng lên khi mọi người chuyển khỏi các cộng đồng nông thôn nhỏ hơn sang các thành phố công nghiệp, nơi dễ có được sự vô danh.

Bây giờ, khi chúng ta về nhà, hiếm khi chúng ta ở bên nhau để chơi nhạc hoặc chơi các trò chơi. Chúng ta không còn cần đến những người hàng xóm của mình nữa. Chúng ta về nhà, đóng cửa lại và tìm đến những nơi giải trí riêng tư của mình.

GIẢI TRÍ QUÁ MỨC

Gene Veith viết, sự buồn chán là một triệu chứng kinh niên của một thời đại ám ảnh bởi lạc thú (trang 41).

Sự buồn chán dễ dàng được nhận ra khi không có việc gì để làm. Nhưng quan điểm cho rằng có quá nhiều trò giải trí làm tăng sự buồn chán thì sao? Chúng ta không chỉ có những trò giải trí và thông tin đến với chúng ta thường xuyên ở nhà, mà còn có những thứ cố làm cho chúng ta được giải trí ở hầu hết những nơi chúng ta đi đến. Trên máy bay chiếu phim. Xe hơi có máy radio, máy CD và DVD. Và khi chúng ta dừng ở một cây xăng, tôi ngạc nhiên khi thấy một màn hình video nhỏ ở mỗi máy bơm xăng, để đảm bảo rằng tôi sẽ không thấy buồn chán trong vài phút đổ xăng!

Khi kích thích đến từ mọi phía, chúng ta đạt đến một ngưỡng không có khả năng phản ứng với chiều sâu hơn trước bất kì điều gì nữa. Sự buồn chán chúng ta cảm nhận ngày nay có lẽ đến từ sự quá tải hơn là sự thiếu thốn.
Sự kích thích quá mức được cảm nhận nhiều nhất trong ngành công nghiệp quảng cáo và giải trí. Thay vì tạo ra sự giải trí của riêng chúng ta thì chúng ta lại dựa vào radio, TV, phim, video game, lướt web…Tôi không nói rằng những thứ đó bản chất là xấu. Vấn đề xảy ra khi chúng ta phụ thuộc vào chúng quá nhiều. Ngày nay, bạn không cần phải nỗ lực để làm mình được giải trí. Một người có thể trở thành một kẻ suốt ngày dán mắt vào TV và để nó giải trí cho họ. Cuốn sách của Neil Gablar, Life: The Movie, How Entertainment Conquered Reality chỉ ra làm thế nào mà mọi thứ thời nay cần phải thú vị thì mới thu hút được sự chú ý của chúng ta. Sự giải trí trở thành thước đo chính của giá trị. Truyền thông tạo nên những kỳ vọng cho chúng ta đến nỗi cuộc sống đời thường trở nên ngày càng nhàm chán và chúng ta càng bất mãn nhiều hơn. Giống như những người nghiện ma tuý, chúng ta muốn một kích thích lớn hơn lần tới.

Thêm nữa, đối với tâm trí thời nay thì cái hay và cái đẹp dường như tẻ nhạt và không kích thích. Chúng không mang lại mức adrenaline hoặc testosterone như bạo lực và tình dục. Hành vi bất thường được chiếu để thu hút chúng ta, như trong các chương trình TV như Jerry Springer.

Và khi nghĩ đến những sự cực đoan thì người ta đang ngày càng hứng thú với những trò thể thao mạo hiểm. Trong tạp chí Outside, một người chơi môn thể thao nhảy từ trên máy bay chuyên nghiệp nói, “Chỉ khi nào cơ thể tôi đang gào thét xuống mặt đất mới làm tôi cảm thấy mình đang thực sự sống nhất.”

Còn với những người không ham muốn sự kích thích cực độ đó thì họ có thể tìm thấy nhiều kiểu giải trí ở vô số trung tâm mua sắm, nhà hàng, câu lạc bộ thể hình, hiệu sách, câu lạc bộ tennis, golf, rạp phim, những buổi hoà nhạc.
Tất cả những điều này đã làm gì với chúng ta? Tôi sẽ khuyên bạn rằng khi bị vây quanh và tham gia vào tất cả những trò giải trí này sẽ làm cằn cỗi trí tưởng tượng và những khả năng sáng tạo của chúng ta. Và nó làm suy giảm những nguồn lực bên trong chúng ta để tạo ra và tìm thấy sự giải trí. Nó giống như việc không còn dùng đến những cơ bắp của chúng ta nữa; cuối cùng chúng ta không biết làm sao để sử dụng những cơ bắp của trí tưởng tượng. Khi những nguồn lực bên trong của chúng ta teo lại, thì chúng ta cần nhiều kích thích hơn nữa từ thế giới bên ngoài, để đạt được mức độ giải trí và cảm giác kích thích tương tự.

TỪ QUẢNG CÁO ĐẾN SỰ THỜ Ơ

Xã hội của chúng ta không chỉ bị tấn công tới tấp bởi vô số sự lựa chọn về giải trí mà chúng ta còn đối mặt hằng ngày bởi những thông điệp đến từ ngành công nghiệp quảng cáo được tạo ra để làm chúng ta cảm thấy bất mãn và buồn chán với những gì chúng ta đang có và con người chúng ta là ai. Có lẽ một số người trong xã hội chúng ta thường xuyên cảm thấy thất vọng bởi những lời hứa hẹn từ quảng cáo dối trá đến nỗi họ đã chấm dứt những khao khát sâu sắc nhất của họ và trở nên thờ ơ và buồn chán.

CHỐNG LẠI SỰ BUỒN CHÁN

Rõ ràng một số thứ trong cuộc sống là tẻ nhạt. Một số công việc vốn tẻ nhạt và chán ngắt, nhưng cách chúng ta tiếp cận chúng mới là quan trọng. Sự buồn chán có thể là một kích thích lành mạnh để hành động và là một thách thức để sử dụng óc sáng tạo của chúng ta. Và khi đối mặt với những phần tẻ nhạt nhất của cuộc sống, chúng ta phải nhớ đến bức tranh tổng thể đem lại ý nghĩa cho những điều nhỏ bé. Khi tôi đang sửa máy cắt cỏ lần thứ sáu và cắt cỏ 16 lần trong mùa đó, tôi phải nhớ rằng điều này góp phần tạo ra một nơi tươi đẹp trong khu vườn của tôi, một nơi mà mọi người có thể thưởng thức. Điều quan trọng là nhớ về bức tranh tổng quát khi rửa bát, giặt đồ và hỏi bản thân điều này phù hợp như thế nào với toàn thể cuộc sống và cuộc hôn nhân và gia đình…

Chúng ta cần phát triển niềm say mê thích thú trước những điều đơn giản và bình thường—như chúng ta nói, dừng lại và ngửi những bông hoa hồng. Đây là nơi mà sự bận rộn và phụ thuộc vào sự giải trí liên tục đã ngăn không cho chúng ta trau dồi sự ngạc nhiên trước những điều bình thường của cuộc sống. Mary Pipher viết, “Cuộc đời chân thực nhất phần nào là thanh bình và mang tính lề thói. Phần lớn những niềm vui là những niềm vui nhỏ bé: một lần tắm nước nóng, hoàng hôn, một bát súp ngon, một cuốn sách hay. TV cho rằng cuộc sống là sự kịch tính cao, là tình yêu và tình dục . . . Những hoạt động như làm việc nhà, dạy con đọc, rất ít được chiếu. Thay vì tôn vinh những trải nghiệm đời thường, TV lại cho rằng chúng không đủ thú vị.”

Cuối cùng, chúng ta đối mặt với một sự lựa chọn. Chúng ta có thể chọn lướt web, lướt qua các kênh TV, lướt sóng để thoả mãn cơn khát một điều gì đó nhiều hơn để xoa dịu nỗi buồn chán của mình. Hoặc chúng ta có thể chọn đáp lại tiếng gọi của tình yêu và phục vụ Chúa, người hứa hẹn phần nào trong lúc này và trọn vẹn trong tương lai sẽ thoả mãn khao khát về ý nghĩa cuộc sống của chúng ta, giúp chúng ta kiên nhẫn chịu đựng những lúc buồn chán và thất vọng không tránh khỏi. Và khi chúng ta sống trong mối quan hệ với Chúa, quan điểm của chúng ta về những thứ tẻ nhạt, buồn chán và khó khăn của cuộc sống dần dần thay đổi

———–
Trích từ cuốn sách “Still Bored in a Culture of Entertainment” của tiến sỹ Richard Winter, phát hành tháng 10/ 2002.

Đăng lại từ yeutamly.com


10 Comments

Bài thơ tình yêu

Ngày xưa hồi cấp ba có thích một cô, nên khi được học thơ Xuân Diệu tôi rất thích mấy câu thơ trong bài Vội Vàng:

Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi

(Thật ra nhà thơ tôi đọc nhiều nhất là Chế Lan Viên, vì ổng hay nói về sự sống và cái chết, về sự điêu tàn của nền văn minh Chăm Pa một thời rực rỡ. Nhưng giờ cũng quên sạch =.=). Nay thì vớ phải một cô yêu thơ, nên (từ đây tới hết đoạn này tôi chỉ nói riêng với cô đó), hờ hờ, đặt tít câu view này cho cậu bấm vào, chứ bài thơ này tào lao lắm =))

Bài này tào lao lắm các bạn ạ. Đây là một bài thơ tôi tình cờ đọc được trên báo e-Chip, một tờ báo về công nghệ thông tin một thời lừng lẫy trong Sài Gòn, sau phải thu gọn quy mô vì sự phát triển của… công nghệ thông tin. Chẳng hiểu sao bài thơ này cứ bám vào đầu tôi từ hồi xửa hồi xưa đến giờ. Thơ ông Viên hay thế chẳng nhớ bài nào, mà mỗi bài này thì nhớ. Tựa đề chẳng nhớ, tác giả cũng chẳng biết. Tác giả mà biết cái bài tào lao này mà cũng có người nhớ từ hồi đó đến giờ chắc sốc tới chết.

Nói lại lần nữa là bài này rất tào lao, để các bạn không bị sốc tới chết:

<

p style=”padding-left:30px;”>Anh yêu em,
Như cá yêu nước,
Như chim yêu trời,
Như mainboard yêu CPU.


Leave a comment

For the Love of Physics

Hồi học môn quang năm hai, thầy dạy quá chán nên chui lên YouTube học, thế là phát hiện ra loạt bài giảng của GS Walter Lewin về điện từ. Thấy hay quá nên ngồi coi các bài giảng khác mặc dù mình biết hết rồi. Chúng thật tuyệt vời. Cũng chỉ là phấn trắng bảng đen, nhưng lần này có hai thứ khác: thí nghiệm, và sự nhiệt tình đầy điềm đạm của một người thầy già.

Đúng là ở bậc đại học, cấp bậc nghiên cứu, thì khoảng cách kiến thức giữa thầy và trò không còn quá xa nữa. Tương lai của trò là trở thành một đồng sự của thầy trong nay mai. Kiến thức cần được cập nhật thường xuyên, vì thế người trẻ luôn có lợi thế. Nhưng nói thật mình chỉ thích học với thầy già mà thôi. Người trẻ dạy rất hăng say và nhanh nhạy, điều này tốt. Nhưng chỉ có những người đã trải qua một chặng đường dài mới có thể thốt ra được những lời nói đầy trí tuệ. Cũng vẫn là F=ma, nhưng F=ma của một ông giáo già khác xa với F=ma của một tân PhD. Cả hai đều nhiệt tình như nhau, nhưng anh PhD kia có cố gắng đến mấy cũng không thể tạo ra được hiệu ứng lão hóa mà ông giáo già có được. Cách duy nhất để có thể có hiệu ứng đó là trở nên già.

Quay trở lại với ông Walter. Đây là buổi giảng cuối cùng của ông. Các cựu học sinh già trẻ lớn bé đều quay lại. Trong bài giảng cuối này ông làm hai thí nghiệm đáng nhớ nhất trong suốt cuộc đời dạy học của mình.


Leave a comment

Vua Lê Long Đĩnh và những “ẩn số” trong cuộc đời

Ngoài việc, miêu tả những tội ác của Lê Long Đĩnh, các sử thần đời sau còn cho rằng Ông là một người hoang dâm quá độ, dẫn tới không thể ngồi được (bệnh trĩ), và khi thiết triều phải nằm trên ghế nên sử gọi ông là Lê Ngọa Triều.

Y học ngày nay chưa có một chứng cứ nào cho thấy việc hoang dâm có thể gây ra bệnh trĩ. Vả lại sử sách ghi lại Ông đã 6 lần cưỡi ngựa đánh giặc mà lần cuối cùng cách 2 tháng trước khi Ông mất. Vậy một ông vua không thể ngồi có thể cỡi ngựa đánh giặc được sao?

Nghiên cứu lịch sử

Bộ phim Về đất Thăng Long tái hiện hình ảnh vua Lý Long Đĩnh độc áo, tàn bạo, bênh hoạn, thích giết người, nhìn thấy máu chảyBộ phim Về đất Thăng Long tái hiện hình ảnh vua Lý Long Đĩnh độc ác, tàn bạo, bênh hoạn, thích giết người, nhìn thấy máu chảy

Hoa Anh Đào

Cách đây lâu lắm rồi, tôi rất ấn tượng với một tiết dạy giờ lịch sử. Trong đó, cô giáo của tôi kể về những tội ác của Lê Long Đĩnh, ông vua cuối cùng của nhà Tiền Lê. Những mẫu chuyện về những việc làm “tàn bạo” của Ông “đóng đinh” trong lòng tôi.

Theo như những gì thầy cô kể và những sách sử bấy lâu nay tôi đọc Lê  Long Đĩnh là vị vua tàn bạo nhất trong lịch sử Việt Nam. Một con người bất nhân, bất nghĩa, bạo ngược và hoang dâm vô độ. Như học giả Trần Trọng Kim trong cuốn Việt Nam sử lược nhận xét về vị vua này như sau: “Long…

View original post 2,553 more words


2 Comments

Sự bất lực của triết học?

Lâu lâu chém gió triết học tí cho vui vậy. Biết là cái này quá là phản triết học/phản khoa học, nhưng mà tôi lười định nghĩa tụi nó quá, cứ lấy định nghĩa chung mọi người đều hiểu là được.

Lưu ý hai điều: thứ nhất là cái định nghĩa đó nằm trong từ điển, thứ hai là tôi phân tích một thôi một hồi sẽ đưa ra định nghĩa =)). Cái này cũng đúng thôi, vì định nghĩa nên được xem như là kết tinh của quá trình suy luận, chứ không phải là nền tảng để từ đó suy luận nên. Bạn xem sự phát triển về định nghĩa của hàm lượng giác sẽ hiểu.

Nhiều nhà khoa học không công nhận triết học có thể làm ra được trò trống gì. Họ cho rằng triết học đã chết. Chết vì nó không còn đem lại tư tưởng gì mới cho nhân loại cả. Tưởng tượng thế này cho dễ: triết học đặt ra vô vàn câu hỏi, và các triết gia cố gắng trả lời cho các câu hỏi đó. Những câu hỏi mà các triết gia có thể đưa ra câu trả lời, ngày nay các nhà khoa học trả lời còn thuyết phục hơn. Những câu hỏi mà các triết gia chưa thể đưa ra câu trả lời, rất nhiều câu các nhà khoa học cũng đề xuất được hướng giải quyết. Còn những câu hỏi mà cả các triết gia và các nhà khoa học đều bí, thì các sản phẩm phụ trong quá trình giải quyết của các nhà khoa học có vẻ vượt trội hơn nhiều lần.

Hồi đó cũng rộ lên chuyện hóa học đã chết. Nó chết, một phần thứ cơ bản nhất của nó – nguyên tử – đã được giải thích bằng vật lý. Phần nữa, quan trọng hơn, là nó đã sống một cuộc đời quá thành công. Nó xâm nhập sâu rộng trong mọi trận địa của khoa học (cơ bản): vật lý, toán học, sinh học. Chính vì vậy, nó cũng bị các ngành kia xâm nhập lại, và rốt cuộc là bị đồng hóa. Kiểu như tiếng Pháp 99% (số này không chắc, nhưng nhớ có lần ông Cao Xuân Hạo có nói vậy :v) là nhập khẩu từ nước ngoài, vậy thì nó có phải là một ngôn ngữ riêng hay chỉ là một tổ hợp tạp nham? Còn người nói tiếng Pháp thì tiếng Pháp còn sống, còn người làm hóa học thì hóa học còn sống. Nhưng những kiến thức mới của hóa học, phần nhiều không còn đến từ những nhà hóa học. Bạn xem danh sách những người đoạt giải Nobel hóa học sẽ thấy đa phần họ đến từ các chuyên ngành khác.

Vậy thì ở đây là gì? Là nên sửa lại là triết học đã trở nên bất lực. Triết học đã trở nên bất lực, vì nó đã không còn đủ khả năng để trả lời cho những câu hỏi mà nó đặt ra. Nhưng như vậy cũng có nghĩa là nó đã sống một cuộc đời quá thành công, vì nó là viên gạch đầu tiên cho sự tiến bộ của nhân loại. Nó đặt câu hỏi, và truyền cảm hứng để chúng ta sống chết với câu hỏi đó. Vì chúng ta sống chết với câu hỏi đó quá nhiều, và quá khổ với sự sống chết đó, nên khi có được câu trả lời từ khoa học, chúng ta sung sướng, thăng hoa, rồi quên luôn kẻ đã đặt câu hỏi đó. (Bạn cứ xem chém gió trên Fb xem, người có câu trả lời đáp ứng được sự mong đợi của nhiều người được like nhiều vô kể, trong khi người đặt câu hỏi chỉ lèo tèo vài like, và sự tương phản đó khiến cho ta có cảm giác là người trả lời thông minh sắc sảo vô ngàn. Nhưng ta lại quên mất rằng không có người hỏi thì sẽ không có người trả lời).

Không! Công lao của triết học không nằm ở chỗ nó có thể trả lời. Công lao của nó nằm ở sự hoài nghi. Sự hoài nghi mọi thứ. Nó đã thành công trong việc gieo rắc sự hoài nghi này đến cho mọi người. Khoa học là những đứa con của triết học. Nó thừa hưởng cái gene hoài nghi của mẹ nó. Mẹ của chúng nay đã già, và đã không còn có thể nuôi sống bọn chúng. Ngược lại, chính bọn chúng phải bỏ tiền bỏ của để nuôi dưỡng lại bà mẹ già. Chúng, trong sự lý tính của chính mình, hiểu rằng không thể bỏ mặc bà già này đến chết được, vì những kẻ triết gia là những kẻ cực đoan về sự hoài nghi, và nhiệm vụ của khoa học là đi tìm câu trả lời, không phải là ngồi đó hoài nghi. Mất đi sự hoài nghi, chúng sẽ giống như đàn mối mất đi mối chúa: đàn mối vẫn sống, nhưng khi những con mối cuối cùng chết đi, tổ mối sẽ chỉ còn lại một nơi hoang văng lạnh lẽo. Chúng, trong sự lý tính của chính mình, sau khi đã giải thích được tình mẫu tử là gì, chợt hiểu rằng chúng là con của mẹ, và chúng yêu mẹ biết bao.
 
 
 
 
 

Người ta nói rằng, triết học giống như cái tử cung vậy. Nó cố gắng lấp đầy bằng các câu trả lời, và khi các câu trả lời này lớn lên thành các đứa con khoa học, nó lại quay về thành một cái dạ trống rỗng còn hơn xưa.
 
 
 
 
 

Lưu ý là bà mẹ triết học khác bà mẹ sinh học nhé. Bà mẹ sinh học thì nuôi mấy cũng chết, nên các đứa con sinh học sẽ có lúc phải đối diện với sự thật này. Bà mẹ triết học thì chỉ không làm được gì thôi, chứ suy nghĩ thì vẫn minh mẫn.

Thế nên, triết học không dành cho những ai muốn có câu trả lời, nó dành cho những ai muốn hoài nghi. Đặt câu hỏi – triết học; tìm câu trả lời – khoa học. Bạn đọc về triết, vì muốn biết thêm về lịch sử tư tưởng của con người, và muốn được hoài nghi.

.
.
.
Tôi đã cố gắng đưa ra một câu trả lời về sự bất lực của triết học. Câu hỏi là: nãy giờ tôi đang làm khoa học hay làm triết học?


Leave a comment

Cô gái bán hoa và nhà Toán học (hay, kỹ năng mềm của các giáo sư)

Sự thật thường tối tối, bẩn bẩn, và nằm ở giữa!

RITES

Bài viết này nhằm chỉnh lại một quan niệm khá phổ biến rằng những người học/làm Toán (hay rộng ra là khoa học cơ bản) thường thiếu kỹ năng mềm hay kiến thức thực tế. Bản thân tôi có thỉnh thoảng tranh luận với người Việt, khi đuối lý họ thường nói đại ý: “Giáo sư ơi, đời thường không giống với lý thuyết Toán đâu!”.

Mà không chỉ người Việt, người Mỹ cũng rất định kiến về Toán. Đến mức khi nói chuyện trong các buổi tiệc, liên hoan, khi biết bạn làm Toán, câu cửa miệng của họ thường là: “Hồi xưa đi học tôi thảm hại về Toán” (I sucked at math in schools), như một niềm tự hào! Có một câu chuyện vui như sau, mà tôi nghe được từ một đồng nghiệp trẻ thanh lịch, anh này khi đó đang làm nghiên cứu sau tiến…

View original post 1,160 more words